Ở Thượng Hải có nhà hàng halal không?

Có, và dễ hơn nhiều du khách tưởng: Thượng Hải có cộng đồng Hồi giáo lâu đời, người Hồi và người Duy Ngô Nhĩ là một bộ phận đáng kể của thành phố. Ăn uống halal là một phần trong sinh hoạt nhà hàng thường ngày ở đây.

Đồ ăn halal nằm ở những loại địa điểm nào

Tìm theo loại hình và khu vực khái quát hữu dụng hơn là nhớ tên quán — nhà hàng đổi chủ rất nhanh.

• Khu phố có nhà thờ Hồi giáo lịch sử và những con phố quanh đó. Nhà hàng, quán mì, cửa hàng thịt bò và thịt cừu hình thành quanh nơi hành lễ và sinh hoạt hằng ngày: đây là nơi tập trung nhất và ổn định nhất.
• Nhà hàng do người Tân Cương mở. Có khắp thành phố, thường dễ nhận ra nhất và thường được xem là đáng tin nhất; biển hiệu phần lớn ghi “新疆” hoặc “清真”.
• Quán mì bò và cửa hàng thịt bò của người Hồi. Số lượng nhiều, mở cửa lâu giờ; một bát mì là một bữa ăn.
• Căng tin halal trực thuộc cơ quan. Một số trường đại học, bệnh viện có căng tin hoặc quầy halal bên trong.
• Khách sạn quốc tế và sân bay. Khách sạn chuỗi thường có thể sắp xếp nếu được báo trước; sân bay có quầy ghi halal, nhưng ít và rải rác.

Cách nhận ra: nhìn vào hai chữ “清真”

Từ cần nhớ là 清真 (qingzhen), cách gọi thông thường của halal trong tiếng Trung. Hai chữ này xuất hiện trên biển hiệu, trên thực đơn hoặc trên tấm biển trước cửa là cửa hàng đang tuyên bố mình kinh doanh theo cách halal; bên cạnh thường có thư pháp chữ Ả Rập, có nơi còn ghi thêm “quán này halal, không mang thức ăn ngoài vào”. Những chữ liên quan còn có “回民” (người Hồi), “新疆” (Tân Cương) và “穆斯林” (người Hồi giáo).

Phải nói thẳng một điều: hai chữ đó do chính cửa hàng viết lên, và tấm biển không cho bạn cách nào kiểm chứng căn cứ đằng sau. Đó là một lời tuyên bố, không phải một chứng nhận tra cứu được. Người có yêu cầu nghiêm ngặt đừng dừng ở tấm biển, hãy hỏi thẳng người trong quán và lấy câu trả lời của họ làm căn cứ.

Những vùng xám và cách mở lời

• Món trông như đồ chay có thể không phải đồ chay. Rau có thể được hầm bằng nước xương hoặc xào bằng mỡ lợn, nên yêu cầu ăn chay khắt khe hơn yêu cầu “không thịt”.
• Không có thịt lợn không phải là halal. Halal còn liên quan đến nguồn gốc và cách giết mổ thịt, đến rượu và dụng cụ trong bếp.
• Nhà hàng hải sản thường không phải halal. Thượng Hải có nhiều quán hải sản, nhiều quán đồng thời chế biến thịt lợn và dùng rượu.
• Bếp dùng chung là điểm khó xác nhận nhất. Cùng một bếp, cùng một chảo dầu, cùng một thớt vừa làm nguyên liệu halal vừa làm thứ khác.

Câu tiếng Trung nên có thì rất ngắn: “请问，你们是清真的吗？” (Cho hỏi, quán mình là halal phải không?) và “这个菜里有猪油或者肉汤吗？” (Món này có mỡ lợn hay nước dùng thịt không?). Hỏi về một món thường nhận được câu trả lời hữu ích hơn là hỏi về cả nhà hàng. Quán có 清真 trên biển hiệu thường trả lời dứt khoát; nếu người ta nói mơ hồ, hoặc chỉ đáp lại bằng “quán mình không dùng thịt lợn”, thì đừng hiểu đó là halal theo nghĩa nghiêm ngặt.

Ăn chay, phạm vi áp dụng và giới hạn của bài này

Ăn chay và halal chỉ trùng nhau một phần: quán chay không nhất thiết là halal, vì có thể dùng rượu, dùng mỡ lợn hoặc dùng chung bếp; quán halal cũng không phải quán chay, vì nấu nướng dựa trên thịt bò và thịt cừu, và quán đáp ứng được cả hai rất ít. Bài này không chỉ dành cho du khách Hồi giáo: người kiêng thịt lợn vì lý do tôn giáo, sức khỏe hay thói quen cá nhân cũng dùng được những nhóm này.

Đây là bài về các nhóm chứ không phải một danh sách, và mỗi bếp làm mỗi khác. Người không có yêu cầu chặt chẽ thì tìm theo mấy nhóm trên là đủ; người có yêu cầu nghiêm ngặt thì cách chắc ăn là sắp hành trình quanh những khu đã biết — các con phố quanh nhà thờ Hồi giáo lịch sử và những khu tập trung nhà hàng Tân Cương — thay vì đến nơi rồi mới trông vào việc hỏi tại chỗ.